Gül Nedir, Çeşitleri ve Özellikleri Nelerdir?

25.01.2022
148
Gül Nedir, Çeşitleri ve Özellikleri Nelerdir?

Gül, yer yüzündeki tüm çiçekler arasında çok özel ve önemli bir yere sahiptir. Olağanüstü bir kokuya sahip olan güller çok fazla renk çeşitliliği bulunmaktadır. Türkiye’nin gül ihtiyacının büyük oranla Isparta’dan karşılansa da ülkemizin her bölgesinde rahatlıkla yetişebilmektedir. Bu makalemizde gül hakkında merak ettiğiniz tüm bilgilere ulaşabilirsiniz.

GÜL NEDİR?

Gülgiller familyasından olan muazzambir güzelliğe sahip bir bitkidir. Dünya üzerindeki birçok gülün anayurdu Asya’dır. Ancak bu şekilde gösterişli bir bitki olmasından dolayı hemen hemen tüm dünyada yetiştirilmektedir. Ülkemizde 25 civarında gül çeşidi bulunmaktadır. Genellikle kış aylarında yapraklarını döken, uzun yıllar yaşayan ağaççık tipindeki bitkilerin adına gül denilmektedir.

Pembe, beyaz, sarı, kırmızı ve turuncu renkte çiçekleri bulunmaktadır ama süs bitkisi olarak yetiştiriciliğinde birçok rengi bulunabilmektedir. Güneşli, yarı gölgeli ama kesinlikle rüzgâr almayan yerlerde yetiştirilmesi gerekmektedir. Killi toprakları seven gül, tohumlarıyla ve çelik yöntemiyle çoğaltılabilir.

Gülün Özellikleri Nelerdir?

Gül

Rengi, kokusu ve zarafetiyle bizleri büyüleyen güllerin genel olarak özellikleri birbirine benzese de, bazı türler yetişme şekli açısından farklılık içermektedir. Birçok insanın sevdiği gül doğru sulama ve budama yapıldığı takdirde size harika çiçekler verecektir. Gül bitkisinin bilinmesi gereken en önemli özellikleri şunlardır;

  • Kokulu güllerin çiçeklerinin taç yapraklarında uçucu yağlar, tanen, galik asit, anthosyanin ve bazı diğer maddeler bulunmaktadır. Bu yağ genellikle kozmetik ürünlerin yapımında kullanılır.
  • Genel olarak gül bitkisinin bileşiminde; geraniol, rodino, citronel, pektin ve nikotinamid gibi maddeler bulunmaktadır.
  • Gül bitkisi ile yapılan su ya da şuruplar, bademcik rahatsızlıklarına iyi gelmektedir.
  • Yine su ya da şurupla gözlere banyo yapılırsa; gözde kanlanmayı önler ve göz nezlesini tedavi edicidir.
  • Mayıs ve Haziran aylarında çiçek açarlar.
  • Dalları sık ve dikenlidir.
  • Yapraklarının uç kısmı sivri, kenarları ise tırtıklı bir yapıya sahiptir.
  • Ülkemizde en çok yabani gül türü bulunmaktadır.
  • Isparta’da yetişen güller genellikle yağı ve kokusu bakımından kozmetik sanayinde kullanılmaktadır.
  • Şehirlerin çevre düzenlemesinde kullanıldığı gibi evlerde saksılarda ve bahçelerde de rahatlıkla yetişebilmektedir.
  • Doğrudan güneş ışığı zarar verdiğinden yarı gölge alanları sevmektedir.
  • Çok fazla soğuk da çok fazla sıcak da güllere zarar verir. Bu nedenle ortamın normal oda sıcaklığında tutulması önerilmektedir.
  • Saksı değişimi yılda iki kez yapılmalı ve sıcak zamanlar tercih edilmelidir.
  • Yaz aylarında sulama daha sık yapılmalı, bitki kökü hafif nemli olacak şekilde sulama sıklığı ayarlanmalıdır.
  • Sulama yaparken günün aynı saatinde ve aynı ölçüde olmasına özen gösterilmelidir. Bu bilgi önemsiz gibi görünse de daha verimli gül yetiştirilmesi açısından oldukça önemli bir ayrıntıdır.
  • Yaz aylarında çiçek açan güller kış aylarında yapraklarını dökerek dinlenme zamanına girerler.
  • Kış aylarında aşırı soğuktan ve dondan korunmalıdır.
  • Bir süre sonra toprağın vitamin ve minerallerini emeceğinden, yılda iki kez destek yapılmalıdır. Bu vitamin ve mineral desteğini herhangi bir çiçekçiden veya seracılık yapanlardan bulabilirsiniz.
  • Çoğaltma işlemi için en uygun zaman Nisan ayıdır.
  • Çoğaltma işlemi kökten ayırma yöntemi ile yapılmaktadır. Kökünden ayrılan bitki çok fazla zaman kaybetmeden yeni toprağına yerleştirilmelidir. Zamanında ve doğru şekilde başka bir saksıya aktarılan gül, çok fazla geçmeden yeni çiçekler verecektir.

Ülkemizde Isparta yöresi olmak üzere her yerde yetişebilen gül, dünyanın genelinde en sevilen ve en çok rastlanan çiçekler arasında gelmektedir. Sevginin ve nezaketin göstergesi olan güller en ideal hediyelerden biridir. Gülleri renklerine, çiçeklerinin yapısına, boylarına ve diğer özelliklerine göre sınıflandırabiliriz.

  • Çiçeklerine göre; yalınkat güller, yarım katmerli güller ve katmerli güllerdir.
  • Boylarına göre; bodur, sarılıcı-sarmaşık ve yüksek boylu güllerdir.
  • Çiçek açma zamanlarına göre; yılda bir çiçek açan güller, yediveren güller, yılda birden çok çiçek açan güllerdir.
  • Renklerine göre; beyaz, kırmızı, pembe, sarı, mavi, siyah ve somon rengi güller.

Yukarıda saydıklarımız güllerin genel olarak yapılarına göre sınıflandırmasını göstermektedir. Bunlardan başka literatürde geçen bilimsel isimleriyle gül çeşitleri şunlardır;

  • Rosa californica (Kaliforniya yabani gülü)
  • Rosa canina (yabani gül)
  • Rosa centifolia (okka gülü)
  • Rosa chinensis (Çin gülü)
  • Rosa dumalis
  • Rosa eglanteria
  • Rosa gallica (Kırmızı frenk gülü)
  • Rosa gigantea
  • Rosa glauca
  • Rosa laevigata
  • Rosa moschata (Misk gülü)
  • Rosa multiflora
  • Rosa omeiensis
  • Rosa palustris (Bataklık gülü)
  • Rosa persica
  • Rosa pimpinellifolia
  • Rosa pinetorum
  • Rosa roxburghii
  • Rosa rubiginosa
  • Rosa rugosa (Japon gülü)
  • Rosa sericea
  • Rosa stellata
  • Rosa virginiana.

Türkiye’de Gül Yetiştiriciliği

Türkiye’de Gül Yetiştiriciliği

Ülkemizde Isparta gül yetiştiriciliği bakımından çok önemli bir bölgedir. Türkiye’deki gül yetiştiriciliğinin büyük kısmı bu bölgede yapılmaktadır. Tarım alanında önemli bir dış ticaret ürünüdür. Burada yetişen güllerden, şurup, sirke, reçel yapılmaktadır. Damıtma yoluyla elde edilen gül yağı, parfümlerde, sabunlarda ve kremlerde kullanılmaktadır.

YAZAR BİLGİSİ
YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.